بررسی تاریخ گذاری کربن14 "دو مصحف رضوی و صنعاء"

نویسندگان

1 رئیس انجمن قرآن پژوهی حوزه علمیه،قم،ایران

2 عضو انجمن قرآن ومستشرقان حوزه علمیه ،قم،ایران

10.22034/qve.2025.10038

چکیده

این مقاله به بررسی تاریخ‌گذاری کربن دو مصحف رضوی و صنعا می‌پردازد. مصحف رضوی که در کتابخانه آستان قدس رضوی در مشهد(ایران)نگهداری می‌شود، مجموعه‌ای از نسخ خطی قرآنی است که به خط حجازی از قرن اول هجری قمری نوشته شده است که مراسم رونمایی آن در سال ۲۰۲۴ برگزار گردید. مصحف صنعا که در دهه ۱۹۷۲ در صنعا (یمن) کشف شد، مجموعه‌ای از نسخه‌های خطی قرآنی است که قدمت آن با دقت ۶۵ درصد بین سال‌های ۶۱۴ تا ۶۵۶ میلادی و با دقت ۹۵ درصد بین ۵۷۸ و ۶۶۹ میلادی (۴۹ هجری) نوشته شده‌است. تاریخ‌گذاری کربن این دو مصحف با استفاده از طیف‌سنجی جرمی شتاب‌دهنده (AMS) انجام شد، تکنیکی که نسبت کربن ۱۴ به کربن ۱۲ را در یک نمونه اندازه‌گیری می‌کند. نتایج حاصل از زمان‌سنجی کربنی نشان می‌دهد که قدمت مصحف رضوی که در واقع کامل‌ترین مجموعه اوراق از یک قرآن کامل در حدود ۹۰ درصد آیات است به سده نخست می‌رسد و مصحف صنعا نیز به حدود سال ۷۰ هجری می‌تواند نسبت داده شود. این یافته‌ها پیامدهای قابل توجهی برای مطالعه تاریخ قرآن و اوایل دوره اسلامی دارد. به ویژه مصحف رضوی که یکی از قدیمی‌ترین نسخه‌های بازمانده از قرآن است و تاریخ‌گذاری آن اطلاعات ارزشمندی در مورد پیشرفت اولیه متن قرآن به دست می‌دهد. روش این نوشتار گزارش تحلیلی تاریخی همراه با استفاده از یافته‌های تجربی معاصر است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

A Study of the Carbon-14 Dating of the Two Mus'hafs (Manuscripts) of Razavi and Sana'a

نویسندگان [English]

  • mohammadali rezaeeesfahani 1
  • abbas karimi 2
1 President of the Association for Quranic Studies, Seminary of Islamic Sciences, Qom, Iran:
2 Member of the Quran and Orientalists Association of the Seminary, Qom, Iran
چکیده [English]

This article examines the carbon dating of the two Mus'hafs of Razavi and Sana'a. The Razavi Mus'haf, housed in the Library of Astan Quds Razavi in Mashhad, Iran, is a collection of Qur'anic manuscripts written in the Hijazi script from the first century of the Islamic calendar (AH). 1 Its unveiling ceremony was held in 2024. The Sana'a Mus'haf, discovered in Sana'a, Yemen, in the 1970s, is a collection of Qur'anic manuscripts dated with 65% confidence to between 614 and 656 CE, and with 95% confidence to between 578 and 669 CE (49 AH). The carbon dating of these two Mus'hafs was carried out using Accelerator Mass Spectrometry (AMS), a technique that measures the ratio of carbon-14 to carbon-12 in a sample. The results of the carbon dating indicate that the Razavi Mus'haf, which is in fact the most complete collection of leaves from a complete Qur'an comprising approximately 90% of the verses, dates back to the first century AH, and the Sana'a Mus'haf can be attributed to around the year 70 AH. These findings have significant implications for the study of the history of the Qur'an and the early Islamic period. In particular, the Razavi Mus'haf, being one of the oldest surviving copies of the Qur'an, and its dating provides valuable information about the early development of the Qur'anic text. The method of this article is a historical analytical report combined with the use of contemporary empirical finding.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Quran Manuscripts: Quran
  • Razavi Quran
  • Sana'a Quran
  • Radio Carbon 14
  1. Bonani, G., Ivy, S., Wölfli, W., Broshi, M., Carmi, I., & Strugnell, J. (1992). Radiocarbon Dating of Fourteen Dead Sea Scrolls. Radiocarbon, 34(3), 843–849.
  2. Bowman, S. (1990). Radiocarbon Dating: Interpreting the Past. University of California Press.
  3. Burton, J. (1977). The collection of the Quran. Cambridge University Press.
  4. Cankurt, F. (2023). Kadim Bir Mushaf: BNF (Bibliothèque Nationale de France) Arabe 358. Hitit İlahiyat Dergisi, 22(2), 631–651.
  5. Dutton, Y. (2001). An early mushaf according to the reading of Ibn Amir. Journal of Qur'anic Studies, 3, 71–89.
  6. Ghabban, A. I. (2008). The Rise Of The Arabic script and The Nature Of The Early Islamic State. Arabian Archaeology And Epigraphy, 19, 210–237.
  7. Hajdas, I., Ascough, P., Garnett, M. H., Fallon, S. J., Pearson, C. L., Quarta, G., ... & Yoneda, M. (2021). Radiocarbon dating. Nature Reviews Methods Primers, 1(1), 62.
  8. Karimi-Nia, M. (2019). A New Document in the Early History of the Qurʼān: Codex Mashhad, an ʽUthmānic Text of the Qurʼān in Ibn Masʽūd's Arrangement of Sūras. Journal of Islamic Manuscripts, 10, 292–326. https://doi.org/10.1163/1878464X-01003002
  9. Miles, G. C. (1948). Early Islamic Inscriptions, Near Taif in the Hijaz. Journal of Near Eastern Studies, 236–242.
  10. Noseda, S. N. (2000). Note Esterne In Margin Al 1 Volume Dei ‘Materiali Per Un'edizione Critica Del Corano’. Rendiconti: Classe Di Lettere E Scienze Morali E Storiche, 134.
  11. Noseda, S. N. (2004). A Third Koranic Fragment On Papyrus: An Opportunity For A Revision. Rendiconti: Classe Di Lettere E Scienze Morali E Storiche, 137(1), 313–326.
  12. Powers, D. S. (2011). Book Reviews: La transmission écrite du Coran dans les débuts de l'islam. Islamic Law and Society, 18(2), 281–285.
  13. Quarta, G., Maruccio, L., D’Elia, M., & Calcagnile, L. (2021). Radiocarbon dating of marine samples: Methodological aspects, applications and case studies. Water, 13(7), 986.
  14. Reimer, P. J., et al. (2013). IntCal13 and Marine13 radiocarbon age calibration curves 0–50,000 years cal BP. Radiocarbon, 55(4), 1869–1887. https://doi.org/10.2458/azu_js_rc.55.16947. hdl:10289/8955
  15. Sadeghi, B., & Goudarzi, M. (2012). Ṣan‘ā’ 1 and the Origins of the Qur’ān. Der Islam, 87(1-2), 1–129. https://doi.org/10.1515/islam-2011-0025
  16. van Putten, M. (2024). Textual Criticism of the Quran. To the Textual History of the Bible, 152.
  17. https://codexmashhad.com

/https://corpuscoranicum.de